'Cleaning the Museum' (Limpiar el Museo)

In een schitterend landschap lijkt een vrouw met een bezem en een rode emmer op het water te lopen.
Het is bijna lente, maar dit is wel een heel bijzondere voorjaarsschoonmaak...

Deze week in Volkskrant Oog het videowerk 'Cleaning the Museum' (Limpiar el Museo) van Channa Boon.

Dit werk kwam tot stand tijdens een 'Artist-in-residence' in Bolivia en was eerder te zien tijdens de expositie 'The Fifth Passenger' (El Quinto Pasajero) in Museo Quirchuincho, La Paz, Bolivia in 2007. In de catalogus van 'The Fifth Passenger' geeft Channa Boon een toelichting op het werk, hieronder een korte bewerking van een deel van die tekst: De schoonmaakster is de belichaming van 'de lagere klasse' - door haar vrouwzijn én door het schoonmaakwerk dat zij doet. Ze zou een vrouwelijke, Boliviaanse Don Quichot kunnen zijn met haar absurde schoonmaakpoging en de eenzaamheid van haar solitaire actie. Ze neemt haar wapens op (haar bezem, haar emmer) alsof zij een eerlijke strijd kan voeren en gaat recht op haar vijand af. Natuurlijk is het geen eerlijke strijd. Ze zal nooit winnen. Maar het simpele feit dat ze de strijd voert maakt haar een heldin.
>> http://extra.volkskrant.nl/oog/client/index.php?artworkId=196

identiteit en origine

Ni Haifeng - Of the arrival and departure (2005)

De Chinese kunstenaar Ni Haifeng woont en werkt al 12 jaar in Nederland. In zijn werk refereert hij aan zijn afkomst, de historische handelsbetrekkingen tussen China en Nederland en het uitwisselen van identiteiten: Nederlandse patronen werden in China op porselein afgebeeld en keerden terug naar Nederland als authentiek Chinees porselein.

Voor zijn project ‘Van de aankomst en het vertrek’ vroeg hij aan bewoners van Delft om gebruiksvoorwerpen die iets zeggen over het hedendaagse leven in de stad. Er werden 140 objecten ingeleverd, variërend van een handschoen tot een tube tandpasta en een puntenslijper. De bonte verzameling is naar China verzonden en in het stadje Jing De Zhing, waar in de 17de eeuw ook porselein werd gemaakt, exact in porselein nagemaakt. Het porselein is vervolgens gedecoreerd met blauwe motieven. In totaal kwamen 1500 porseleinen kopieën per schip weer terug naar Delft.

Chinees en Delfts blauw

Met ‘Van de aankomst en het vertrek’ verwijst Ni Haifeng naar zijn afkomst en zijn verhuizing naar het Westen. Hij laat zich inspireren door de ontstaansgeschiedenis van Delfts aardewerk. In de 17de eeuw brachten schepen van de V.O.C. Chinees porselein mee naar Nederland. Om te kunnen concurreren met het veelgevraagde porselein begonnen Delftse plateelbakkers het te imiteren. Het goedkopere Delftse aardewerk werd zowel in binnen- als buitenland zeer populair, maar naar Chinees porselein bleef ook vraag bestaan. Het zogenaamde ‘Chine de commande’ is porselein met onder meer Hollands aandoende taferelen dat op bestelling in China werd gemaakt.

>> Tijdens de 'dag van de naturalisatie' in 2006 deed de gemeente Amsterdam een 'aardappel van Delfts Blauw porselein' van Ni Haifeng cadeau aan iedereen die er de Nederlandse nationaliteit aangemeten kreeg.

zonder bezit geen identiteit

break down (ineenstorting) van Michael Landy (GB)

Begin 2001 legt Landy een inventaris aan van alles wat hij bezit. Dat zijn 7006 objecten. Elk object registreert hij en stopt het in een plastic tas. Vervolgens zet hij alles op transport naar een leegstaand winkelpand in London. Daar staat een lopende band opgesteld, bemand door een tiental medewerkers, allen gekleed in uniform. Een voor een zetten zij de voorwerpen in een bak op de lopende band en halen ze uit elkaar in afzonderlijke onderdelen. Aan het einde van de lopende band staat een verpulvermachine. Ook brieven, zijn paspoort en geboortebewijs, en zelfs werken gemaakt door zijn vrienden. Het laatste oject dat hij vernietigd is zijn meest dierbare bezit: een nappa jas van zijn overleden vader. 40.000 mensen zijn getuige van deze break down, ineenstorting. Tijdens het project wordt Landy bijgestaan door een non, een priester en een psychiater, die allen van mening zijn dat hij hulp nodig heeft. Zijn moeder kan hij er niet bij hebben, want zij huilt de hele tijd. Voor Landy zelf was het alsof hij zijn eigen begrafenis bijwoonde. Niet alleen de materiele kant maar juist de emotionele waarde van objecten en de relatie die zij vertegenwoordigen tussen mensen roept veel emotionele reakties op: zonder bezit geen identiteit.

'Verzamelaar van terloopse stadse beelden'

foto: Pauline Oltheten

Tracy Metz over Pauline Oltheten en de straat als haar werkterrein in NRC vrijdag 26 oktober 2007:

".....De tentoonstelling valt samen met het verschijnen van haar boek Theorie van de straat. Daarin verzamelt ze ruim honderd foto's en tekeningen, de neerslag van haar langdurige observaties van hoe we zijn - en daarmee ook een beetje wie we zijn - in het openbare domein."

>> Galerie Fons Welters t/m 24 nov. Boek NAI uitgevers.